DIY-werkvorm

PESTEL carrousel

Eens in de zoveel tijd is het goed om samen bewust stil te staan bij wat er speelt, bij welke ontwikkelingen jullie zien en hoe die misschien invloed hebben op jullie werk. Natuurlijk kun je daarvoor een uur (of twee, of drie, of nog meer) in de agenda’s plannen, aan een tafel gaan zitten en gewoon beginnen met praten. Waarschijnlijk praten vooral de mensen die je altijd al hoort en komen zij weer met hun stokpaardjes. Dan wordt het al snel eentje in de categorie “ze dronken een glas, ze deden een plas en alles bleef zoals het was”. En dat was nou net niet de bedoeling. Je wilde namelijk samen tot nieuwe inzichten komen, iedereen horen én tastbare opbrengst hebben waar je vervolgens iets mee kunt doen. Dat schreeuwt om een combinatie van format en werkvorm. Een format om het denken te vergemakkelijken en een werkvorm om het proces te stroomlijnen. I give you the PESTEL carrousel! Klinkt ingewikkeld, maar valt reuze mee.

 Doel: Samen ontwikkelingen in kaart brengen
 Effect: Vooraf gedefinieerde invalshoeken bieden houvast én helpen om een grote verscheidenheid aan ontwikkelingen in beeld te krijgen
 Voor wie: Een (management) team of afdeling
 Aantal   deelnemers: 12-30 deelnemers (check voor minder deelnemers de tips)
 Duur: 75 minuten
 Nodig:
  • 1 overzichtsflip
  • 6 flips: één voor elke invalshoek
  • Schilderstape
  • Dikke stiften voor het format
  • Rechthoekige post-its, voor elke deelnemer een blokje
  • Dunne stiften voor de deelnemers
  • Stippenstickers

Voorbereiding

Je voorbereiding bestaat uit het format op flips zetten, zodat je na een korte uitleg gelijk kunt beginnen.

  • Maak eerst de zes flips per thema:
    Schrijf bovenaan elke flip duidelijk leesbaar het thema: Politiek / Economisch / Sociologisch / Technologisch / Ecologisch / Legal
    Zet onder de titel een flip-brede streep
    Verdeel de rest van de flip met nog twee flip-brede strepen in drie banen van gelijke hoogte
    Schrijf in kleinere letters linksboven in elke baan de scope van die baan: bovenste baan = extern, middelste baan = organisatie, onderste baan = afdeling of divisie (dat wat de groep deelnemers vertegenwoordigen)
  • Hang deze flips met schilderstape verspreid door de ruimte op
  • Leg bij elke flip een aantal blokjes post-its en stiften neer
  • Schrijf op de laatste flip de titel PESTEL, daaronder de zes thema’s en na wat lege ruimte ook de drie niveaus van kijken: extern, organisatie en afdeling/divisie

Aanpak

  • Vertel dat jullie samen zoveel mogelijk ontwikkelingen in kaart gaan brengen die invloed kunnen hebben op jullie werk. En dat je een format gebruikt om het breed denken te stimuleren: PESTEL
  • Pak de overzichtsflip erbij en leg uit waar PESTEL voor staat:
    P = Politiek; denk aan verkiezingen, bestuurswissel
    E = Economisch; denk aan alles wat met geld te maken heeft
     S = Sociologisch; denk aan thuiswerken, maar ook vergrijzing
    T = Technologisch; denk aan gebruik van AI, elektrische auto’s 
    E = Ecologisch; denk aan circulaire economie, ecologische voetafdruk
    – L = Legal; denk aan nieuwe wetgeving, een nieuwe CAO
  • Leg vervolgens de drie niveaus van kijken uit, waarbij je onderaan begint:
    Afdeling/divisie: wat speelt er op dit thema binnen jullie club?
    – Organisatie: wat speelt er op dit thema binnen jullie organisatie?
    – Extern: wat speelt er op dit thema buiten jullie organisatie?
  • Leg tot slot uit dat jullie werken in een carrousel, waarbij iedereen langs alle flips komt:
    – Verdeel de deelnemers in zes groepjes die elk bij een andere flip beginnen
    Geef de groepjes de opdracht samen zoveel mogelijk ontwikkelingen te identificeren, elke ontwikkeling leesbaar op een aparte post-it te schrijven en op het juiste niveau op de flip te plakken 
    – Geef hen hiervoor 10 minuten
  • Na 10 minuten draait elk groepje door naar de volgende flip
    – Geef aan dat ze de flip mogen aanvullen met nieuwe dingen
  • Draai na 10 minuten weer door; ga zo verder tot iedereen alle flips heeft gehad
  • Geef iedereen nu 6 stippenstickers en vraag hen op elke flip 1 item te kiezen dat volgens hem of haar écht impact heeft op het werk

Veel plezier!

Tips

  • De PESTEL vormt een goede basis voor het formuleren of herijken van je doelen en het maken van je jaarplan
  • Heb je minder dan 12 deelnemers? Ook dan kun je de PESTEL gebruiken: zet het format van de PESTEL op één grote brown paper van ongeveer 1m x 2m. Je hoeft nu geen carrousel te doen, maar vraag iedereen wel om iets op te hangen in elk van de zes categorieën.
  • De werkvorm carrousel is een echte alleskunner! Ik zet ‘m daarom vaak en graag in, zeker als mijn groep deelnemers wat groter is. Ik heb ‘m ook beschreven in de Carrousel van perspectieven – Bureau Peper
Durf jij het aan?